لیزرهای کم توان
ساعت ٥:۳٢ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ۱٥ آذر ،۱۳۸٦  

انواع لیزرهای پزشکی کم توان یا Low Out Put Lasers

انواع معمول لیزرهای درمانی و طول موج آنها
He Ne Laser (633nm)
InGa Al P Laser (633-635 nm)
Ga Al As Laser (780-830 nm)
Ga As Laser (904 nm)

 لیزر هلیوم - نئون (
He – Ne )

قدیمی ترین نوع لیزر برای استفاده در LLLT بوده که شامل یک تیوب لیزر بزرگ شیشه ای حاوی مخلوطی از گاز با فشار پایین است که به منبع ولتاژ بالا متصل می باشد و نور مرئی با طول موج 633 nm از خود ساطع میکند. این نوع لیزر عموماً نور پیوسته دارد ولی می تواند با وسایلی به حالت پالسی نیز تابش نماید که در این صورت نصف قدرت آن از بین می رود. ( اگرduty cycle آن 50% باشد ). خروجی طبیعی آن 1 – 10 mw بطور مستقیم و یااز طریق فیبر نوری به موضع درمان میرسد. لیزرهای هلیوم – نئون بخاطر تیوب شیشه ای آن معمولاً شکننده و بزرگ می باشند. تیوب های لیزری نیز وجود دارند که به خوبی با مواد خاصی محافظت شده اند ولی اندازه آن هنوز هم مشکل ساز است.
در وسایل درمانی نور لیزر هلیوم – نئون باید با فیبر نوری هدایت شود. اتلاف نور در این وسایل هدایتی هم 20 تا 50 % بسته به نوع آن می باشد. هدایت کننده های با کیفیت خوب وجود دارند ولی قیمتی نسبتاً گران دارند. پس همانطور که می بینیم لیزرهای هلیوم-نئون دارای معایبی هستند.
عمق نفوذ مفید لیزر هلیم – نئون بین 8-6 میلی متر در توان 3.5 میلی وات و 10- 8 میلی متر در توان 7 میلی وات (در حالتی که پروب را به پوست بچسبانیم) می باشد.
 

لیزر ایندیوم – گالیم - آلومینیوم – فسفاید (In Ga Al P )

اینها لیزرهای نیمه هادی هستند که کریستال آنها دارای گالیوم، ایندیوم و فسفر می باشند و نزدیک به لیزرهای Ga Al As هستند و  طول موج 630 – 685nm از خود ساطع می کنند. نوع کوچک آن (معمولاً 1 میلی وات ) لیزر In Ga Al P ( یا به عبارت دیگر Ga Al In P ) که با طول موج 650 – 670 nm کار می کنند و اغلب در نشانگر های سخنرانان برای نشاندادن چیزی روی پرده استفاده میشود. با توسعه این نوع لیزر کم کم لیزرهای هلیوم نئون با این نوع لیزرها جایگزین می شوند چون سبکتر ، ارزانتر و کوچکتر وراحت تر هستند ونگهداری آنها هم آسانتر است و دارای یک تیوب گازی حساس هم نیستند. فقط باید بخاطر داشت که نور دیودهای لیزر دارای همدوسی کمتری نسبت به لیزرهای گازی است و از نظر فیزیکی ممکن است آثار بیولوژیکی آنها متفاوت با آنچه انتظار داریم باشد.

 لیزرهای گالیوم آلومینیوم آرسناید (Ga Al As

این نوع لیزر تقریباً تمام خانواده لیزرهای نیمه هادی را در بر می گیرد. طول موج میتواند در محدوده 870 – 880nm انتخاب شود ولی در محدوده درمانی معمولاً بین 820 و 830 نانو متر که غیر قابل دیدن است و درست در طیف مادون قرمز قرار دارد می باشد. ( اگر کسی پیدا شد که مستقیماً به درون این نوع دیود لیزر روشن نگاه کند تا کور نشده میتواند یک نقطه قرمز بسیار مطبوع را مشاهده نماید.)
این نوع لیزرها عمل پیوسته دارند یا
Continuous هستند ولی می توانند بصورت پالسی هم وجود داشته باشند اما این پالس super pulse نیست ولی سویچ شده می باشد یعنی نصف قدرت خروجی ( 50 % duty cycle ) می تواند خروجی متوسط داشته باشد ویا قدرت آنرا اگر بخواهیم شبیه Continuous تصور کنیم باید قدرت اسمی آن را تقسیم بر دو کنیم . عمق نفوذ آنها 3 – 2 سانتی متر است.
از دهه 1990 این نوع لیزر بخاطر راه اندازی راحت و قابل حمل بودن آنها و کوچک بودن محبوبیت خاصی پیدا کرده است. لیزرهای        
Ga Al As نیز در بازار پیدا می شوند که قدرت حدود 1000 میلی وات داشته باشند.اخطاری جدی را باید مد نظر داشت که با این چنین قدرتهایی خطر آسیب چشمی حتماً وجود دارد. یک راه جلوگیری از این خطرات استفاده ازآن نوع لیزرهای Ga Al As است که فقط در تماس با پوست یا بافت روشن شوند. خیلی از لیزرهای Ga Al As دارای طراحی خوب قابل حمل و قابل استریل  هستند.      Out put menter یا قدرت سنج ضروری است چون نور این لیزر قابل دیدن نیست . قیمت این نوع لیزر که در حدود30 میلی وات قدرت داشته باشد بین 1000 تا 5000 دلار است تفاوت قیمت بستگی به فاکتورهایی از قبیل قدرت خروجی ، خوش دست بودن ، استاندارد بهداشتی و دوز سنج الکترونیک آن دارد.
در سال های اخیر لیزرهای
Ga Al As با قدرت های 500 تا 1000 میلی وات در بازار یافت میشود که قیمت آنها 4000 تا 8000 آمریکا می باشد. این لیزرهاحفاظت خاصی را برای چشم لازم دارند وبخصوص در قسمتهای مودار و تیره حرارت قابل توجهی ایجاد مینمایند. .

لیزر گالیوم آرسناید (Ga – As )

این لیزر نیمه هادی است و درنتیجه اندازه ای کوچک دارد. اشعه خروجی آن مادون قرمز با طول موج 904 نانو متر است. دیود آن اشعه واگرا با زاویه 20 – 10 درجه تولید می کند که می توان آ ن را با عدسی بصورت موازی در آ ورد. معمولاً این نوع لیزر پالسی و بصورت پالس های بسیار کوتاه 100 – 200 ns و توان حداکثر بالای10 – 15 w ( کمتر یا زیادتر ) مثل لامپ فلاش کار می کنند. و اغلب به آنها Super Pulse می گویند. قدرت متوسط( Average out put ) این نوع لیزر که در بازار موجودند با توجه به فرکانس آنها متفاوت است. یعنی در 1000 هرتز ،قدرت 10 برابر 100 هرتز می باشد. لیزرهایی هم وجود دارند که دارای Pulse Train می باشند و قدرت متوسط آنها با تغییر فرکانس ثابت و مستقل از فرکانس باقی می ماند. این Constant Power Pulse محاسبه دوز را آسان نموده و طول مدت درمان را کم میکند.
بدلیل روش کار
Flash Bulb در لیزرهای Ga As با قدرت پالس فوق العاده بالا عمق نفوذ بیشتری را می توان نسبت به لیزرهای دیگر که Super Pulse نیستند ولی قدرت مشابه دارند انتظار داشت. اندازه گیری ها نشان داده است که عمق نفوذ می تواند 50 – 30 میلی متر با توجه به نوع بافت باشد. با توجه به استفاده آن در درمان اسبها این نوع لیزر به عنوان وسیله تشخیصی در اسبها استفاده می شود چون در واقع اسبها غالباً اشعه آن را حس می کنند و وقتی روی نقطه آسیب آنها قرار داده شود واکنش نشان می دهند.


لیزر کریپتون
Krypton Laser
لیزر کریپتون ( یا لیزر یون کریپتون ) یک لیزر گازی است و معمولاً نور آن دارای طول موج 647
nm ( نور قرمز ) میباشد. در درمان هرپس کاربرد دارد ولی لیزر گرانی است و غالباً برای لیزر درمانی استفاده نمی شود .

 

 دکتر سید مهدی مهدوی مرتضوی         mortazavi@laserdarmani.com    

برگرفته از سایت       http://www.laserdarmani.com

 


کلمات کلیدی: